ĐỌC VÀ CẢM NHẬN THƠ TUỆ TÂM
Tuệ Tâm, có thể nói là một nghệ nhân, nghệ nhân của lãnh vực thơ ca. Dưới con mắt và đôi tay của một nghệ nhân, họ có thể thổi hồn vào một vật vô tri vô giác để khiến nó trở thành một tác phẩm nghệ thuật. Và Tuệ Tâm cũng vậy. Với những cảnh quan xảy ra trước mặt, nàng có thể khiến cho người ta rung động qua lối diễn đạt của mình bằng những thể loại thơ khác nhau.
Bài ĐÊM của TT thật hay và xúc tích. Đêm nàng thức dậy cho công việc thường nhật. Những cảnh tượng xảy ra trong đêm nó rất bình thường, nhưng dưới ngòi bút của TT người ta thấy nó sống động vô cùng:
Ta nằm nghe giữa hồn quê
Tiếng con chão chuộc não nề khóc than.
Chỉ với hai câu mở đầu, ta có thể hình dung ra khung cảnh đêm như thế nào rồi, phải không?
Và hai câu tiếp theo như dẫn dắt ta đi khám phá một vùng quê yên tịnh:
Dế hoang mải miết kéo đàn
Một mình ta thức - nhân gian say nồng.
Đọc qua hai câu này, độc giả đã hiểu tác giả diễn đạt cái gì rồi. "Một mình ta thức - nhân gian say nồng" là một câu kết tuyệt vời ở khổ thơ thứ nhất.
Qua khổ thi thứ hai, tác giả viết lên cảnh đẹp nên thơ của quê hương yêu dấu:
Nơi đây đẹp tựa tiên bồng
Trăng thanh gió mát, nụ hồng ngân nga
Trời đất phong cảnh bao la...
Bây giờ đất trời đang dần di chuyển về cuối tháng Mười một, vì vậy, vầng trăng dù không còn sáng tỏ như đêm Mười sáu nhưng cũng long lanh soi rọi ánh sáng xuống trần gian yên tĩnh trong buổi sớm mai. Và câu kết của khổ thứ hai cũng là câu kết của bài thơ cũng vô cùng độc đáo khi:
Dương gian say giấc - chỉ ta một mình
Quý độc giả có đồng cảm nhận như tôi không, khi mà nghệ thuật dùng chữ hoàn mỹ đã khiến cho một bài thơ đơn giản, ý từ mộc mạc, diễn đạt đơn sơ về khung cảnh thôn quê vào tầm 2 giờ sáng trở nên thi vị và độc đáo.
Bài SẮC XUÂN hay từng câu từng chữ khi tác giả đã hòa mình vào thơ và biến xuân thành nhiều sắc màu khác nhau ở mỗi câu thơ:
"Xuân về" theo quỹ đạo thời gian, để rồi "mây trắng" bay lơ lửng giữa tầng không phải "đam mê".
Và "nắng xuân" luôn luôn mát dịu và ấm áp, không gay gắt như mùa hè, hoặc yếu ớt như mùa thu, và lạnh lùng như mùa đông. Nhưng nắng mùa xuân "rực rỡ" đủ để làm "hả hê lá cành"
Hai câu mở đầu quá hay phải không.
Rồi "gió xuân" được tác giả biến hóa thành một tiếng "khẽ gọi" đến "long lanh" lạ.
Đến "bướm xuân" cũng hiền hòa, tươi đẹp hơn những loại bướm thời tiết khác khi mà nó "xinh xắn" để cho người dệt "mộng lành hoa đơm".
"Sắc xuân" lại như một chàng trai ghé vào má người yêu để "hôn nhẹ môi thơm", để cho " má hồng thiếu nữ đang xuân" ý a, mắc cở đến "bồi hồi" đập loạn nhịp tim.
Hai câu kết:
Phố xuân anh lạc mất rồi
Tại em hay tại sắc xuân nồng nàn?
Xuân về, đẹp và quyến rũ đến nỗi chàng trai phải lỡ chân lạc bước khỏi ánh mắt người yêu để chạy theo một sắc xuân huyền ảo.
Với một chữ Xuân, tác giả đã nhân cách hóa một cách tài tình để cho độc giả thấy được ở mỗi câu thơ là một sắc xuân khác nhau, không bị trùng lặp, khô khang, hay gượng ép. Bài thơ nhìn rất đơn giản và cũng là đề tài hấp dẫn cho các thi nhân chấp bút họa, nhưng thật ra nó không đơn giản chút nào, vì không khéo, thì bài họa sẽ mất đi cái hay theo nguyên bản bài xướng.
Bài ĐÊM ĐÔNG, là lối thể hiện thơ khác chứng minh cho sự đa tài của TT. Bài thơ nhớ Mẹ nhẹ nhàng nhưng lại sâu sắc. Chúng ta thường bắt gặp những bài thơ nhớ Mẹ kiểu gào thét, nhớ ơn, thiếu sót, hay kể lể vài dòng văn tự, thì bài nhớ Mẹ của TT rất ư là nhẹ nhàng:
Xóm núi màn sương vệt thẫn thờ
Tâm buồn đưa bước dạ ngẩn ngơ
Hình như nỗi nhớ người da diết
Khóe mắt chợt cay giọt lệ khờ.
Đơn giản phải không?? Nếu ta không chú trọng vào lời thơ sẽ không hiểu rằng tác giả đang nhớ và viết về Mẹ của mình.
Khổ thứ hai, tác giả thể hiện rõ hơn một chút qua bốn câu thơ của mình, nhưng cũng khó cho một người vô tâm hiểu rằng tác giả muốn nói gì:
Tìm mãi trong đêm hồi ký ức
Lối cũ còn vương gót chân mờ
Sương tàn đưa bước người đang tới
Nhắm mắt ru lòng dạ như mơ...
Cho đến khi đọc hết bài thơ, có lẻ câu P.S này sẽ làm cho người đọc qua loa chợt hiểu:"à!thì ra tác giả đang nhớ Mẹ của mình":
Tự nhiên nhớ mẹ ngẩn ngơ tâm lòng!
Mời quý vị đọc các bài thơ dưới đây của ts Tuệ Tâm:
ĐÊM
Ta nằm nghe giữa hồn quê
Tiếng con chão chuộc não nề khóc than
Dế hoang mải miết kéo đàn
Một mình ta thức - nhân gian say nồng
Nơi đây đẹp tựa tiên bồng
Trăng thanh gió mát, nụ hồng ngân nga
Trời đất phong cảnh bao la
Dương gian say giấc - chỉ ta một mình....
Tuệ Tâm
05.01.2021
**
SẮC XUÂN
Xuân về mây trắng đam mê
Nắng xuân rực rỡ hả hê lá cành
Gió xuân khẽ gọi long lanh
Bướm xuân xinh xắn mộng lành hoa đơm
Sắc xuân hôn nhẹ môi thơm
Má hồng thiếu nữ đang xuân bồi hồi
Phố xuân anh lạc mất rồi
Tại em hay tại sắc xuân nồng nàn ?
Tuệ Tâm
04.01.2021
**
ĐÊM ĐÔNG
Xóm núi màn sương vệt thẫn thờ
Tâm buồn đưa bước dạ ngẩn ngơ
Hình như nỗi nhớ người da diết
Khóe mắt chợt cay giọt lệ khờ
Tìm mãi trong đêm hồi ký ức
Lối cũ còn vương gót chân mờ
Sương tàn đưa bước người đang tới
Nhắm mắt ru lòng dạ như mơ...
Tuệ Tâm
03.01.2020.Tự nhiên nhớ mẹ ngẩn ngơ tâm lòng!
**
Và cuối cùng là một bài thơ phá cách của tác giả. Với lối viết,ngắt câu, chia khổ thơ phá cách độc đáo, tác giả đã truyền đạt đến độc giả sự dại khờ của một con tim, mà qua đó chúng ta có thể thấy được hình ảnh của chính mình. Bài này tôi đã từng được đọc lại ở một trang thơ mà nơi đó người ta không biết VÔ TÌNH HAY CỐ Ý ĐÃ THAY ĐỔI VÀ SỬA LẠI CÁCH NGẮT CÂU CỦA BẢN GỐC LÀM CHO BÀI THƠ MẤT ĐI Ý NGHĨA BAN ĐẦU CỦA NÓ, VÀ MẤT ĐI CÁI Ý MÀ TÁC GIẢ MUỐN NHẮN GỞI.
Mời đọc bài thơ dưới đây:
CON TIM DẠI KHỜ
Con tim dại khờ
Bởi nó dám yêu
Dám kiêu hãnh với những gì đáng sống !
Em không xứng đáng với trái tim mình
Bởi không đủ vững vàng trước những điều bất nhẫn
Lý trí vẫy vùng, bản ngã tổn thương
Những nỗi buồn nối gót mưa tuôn
Khi tim vẫn kiệt cùng yêu
Khi ân tình vẫn còn nồng thắm
Lúc nhớ thương vẫn còn say đắm
Thân em đã mệt rã rời !...
Con tim dại khờ ơi
Sao mãi lo người đỏ mắt
Lại quên ta đã nát lòng rồi ?
Em không xứng đáng với trái tim mình
Bởi em không chấp nhận phôi phai
Lý trí biết trước những cuộc biệt ly kề cận
Không níu kéo tình người bằng nỗi buồn giấu sâu trong đáy mắt
Hiểu về nhân tình thế thái
Hiểu ngọn ngành những điều ngang trái
Nhưng cố đa đoan ngốc nghếch dại khờ
Mềm lòng...tin vào tất cả...
Con tim dại khờ kì lạ
Chẳng bao giờ vội vã
Chẳng bao giờ than van !...
Em không xứng đáng với trái tim mình
Bởi em không biết lòng nhân thế mênh mông
Mà hờn ghen vạn lần hạn hẹp
Sao dắt được tình người qua những bão giông
Muôn lối đời quanh co và thênh thang dài rộng
Nên chỉ một lần lạc nhau là lạc mất
Cuộc phù hoa giấu nhau vào lẩn khuất
Chỉ còn lại những vần thơ và lối nhỏ đêm về
Thật là chật hẹp...
Để kỷ niệm cứ chen chúc nép vào từng góc...Thành đau !!!...
@Ps:Viết trong ngày cuối năm 18h-31.12.2020-tại BVĐHYDTPHCM@
Thơ Tuệ Tâm tuy đơn giản, dễ đọc, dễ hiểu, nhưng rất sâu sắc và giàu tính nhân văn. Lời thơ lúc nào cũng nhẹ nhàng sâu lắng như là lời tâm sự. Cái hay ở thơ TT là độc giả không bao giờ thấy sự trùng lặp, hay dùng chữ khô khang, không logic. Lời thơ của TT cũng êm đềm dễ mến như tính tình của nàng vậy.
Cám ơn TT đã đem đến cho đời những áng thơ hay
Quốc Thái
P.S. Hỡi những người ưa xưng danh đạo đức và tôn trọng qui luật, tôn trọng tác quyền, tác giả, hãy nên làm theo những gì mình nói, đừng nên nói một đường mà làm một nẻo sẽ khiến người đời cười chê, mỉa mai. Khi chúng ta chia sẻ một tác phẩm của ai đó thì nên giữ đúng nguyên bản gốc của nó, đừng vì một lý do gì mà sửa đổi. Mặc dù tác giả đã không lên tiếng, nhưng tôi, cũng là người cầm bút, thấy bất bình nên lên tiếng. Nếu quý vị còn chút tự trọng thì hãy nên làm đúng theo qui luật, dẫu nó có bất thành văn. Còn nếu cái tôi của quý vị nó nặng hơn lòng tự trọng....thì thôi, miễn bàn
Thân ái
QT
